صحيح بودن نماز، مشروط به پاك نگهداشتن بدن، لباس، مكان نماز و پرهيز از نجاستها مي‌باشد كه موجب زدودن ميكروبها و آلودگيها از محيط زندگي و حفظ بهداشت جسماني است به گونه‌اي كه اگر ذره‌اي از نجاسات – به غير از موارد استثناء(3)– به بدن يا لباس نمازگزار باشد نمازش باطل(4) خواهد بود (5) و بايد براي پاك نمودن لباس متنجس آن را شستشو داد كه به نمازگزار مي‌آموزد؛ مسلمان و نمازگزار واقعي بايد هميشه و در همه حال تميز و پاكيزه باشد.
در تعاليم اسلامي به مسلمانان توصيه شده است كه در صورت امكان لباس سفيد به تن نمايند و حتي براي شخص نمازگزار اين امر مستحب است(6) چرا كه كمترين آلودگي بر لباس سفيد فوراً‌خود را نمايان ساخته و شخص را وادار به رفع آلودگيها و مراعات پاكيزگي مي‌نمايد.(7)
از حضرت رسول اكرم – صلي الله عليه و اله – نيز در اين زمينه روايت شده كه: «بپوشيد جامه‌ي سفيد كه آن نيكوترين و پاكيزه‌ترين رنگها است و مرده هاي خود را در آن كفن كنيد.»(8)
پاكيزه نمودن بدن و غسل عبارت است از شستشوي عمومي بدن و يك تنظيف كامل، كه سر نهادن به اين فرمان به طور عمده براي اقامه صحيح نماز صورت مي‌گيرد و در بعد نظافت شخصي از اپيدمي و همه‌گير شدن برخي بيماريها مانند گال و تيفوس و در بعد نظافت عمومي از همه گير شدن بيماريهايي همچون طاعون جلوگيري مي‌كند. (9)
اما غسل تنها يك تطهير جسماني نيست بلكه به عنوان يك تكليف مذهبي و براي قرب و نزديكي به خدا صورت مي‌گيرد لذا آثار روحي و معنوي بسياري بر آن مترتب است از آن جمله صلاحيت يافتن بدن براي توجه به جانب حق سبحانه و تعالي مي‌باشد. (10)
آماده شدن براي اقامه نماز، با وضو انجام مي‌شود اما قبل از آن كه اعمال وضو با نظم خاص خود اجرا شود، پاك كردن اعضا و حذف موانع از آنها لازم است، به اين ترتيب اعمال وضو بر اندامهاي عاري از آلودگي انجام خواهد شد.
وضو، سمبل طهارت عمومي بدن و موجد نشاط و سلامت است و مانند غسل، داراي آثار روحي و معنوي بوده و در پيشگيري و درمان بيماريهاي جسمي و روان تني اثر دارد.
از ويژگيهاي آب غسل و وضو اين است كه بايد زلال، پاك و پاكيزه باشد(11) و اين، بدان معني است كه اسلام آب مضاف، يعني آبي كه بو، رنگ و طعم آن تغيير كرده و بهداشتي نيست و يا آبي كه آميخته با چيز ديگري است پاك كننده نمي‌داند، حتي به مسلمانان دستور داده شده با آبي كه توسط نور خورشيد گرم شده وضو و غسل نكنند و خمير نگيرند كه بيماري پيسي را به دنبال دارد.(12).
اسلام، شخص مسلمان را موظف نموده كه روزي پنج بار نماز بخواند و با هر نماز، طهارتهاي سه گانه را طبق دستور رعايت كند، با اينكار در حقيقت رعايت هميشگي بهداشت را واجب شمرده و نمازگزار را به رعايت كامل آن موظف كرده و به اين ترتيب طهارت جسم و روح را به هم پيوند داده است زيرا كه عقل و روح سالم در جسم سالم بوده و صحت عبادت را از كسي كه جسم و روح سالم دارد مي‌توان توقع داشت. (13)
خداوند متعال در قرآن مجيد به پيامبر اكرم – صلي الله عليه و آله – دستور مي‌دهد كه از آئين حنيف، دين حضرت ابراهيم- عليه السلام –، پيروي كند: «ثُمّ أوحينا اليك أن اتبع مِلّة ابراهيم حنيفاً»(14)
سنتهاي حنيفيه ده چيز است كه نمازگزاران مسلمان به پيروي از پيامبر خويش – صلي الله عليه و آله – آنها را مراعات مي‌كنند.
«از امام موسي بن جعفر – عليه السلام – روايت است كه از اين سنت‌ها، پنج سنت آن مربوط به سرو پنج سنت آن مربوط به بدن است و آن پنج كه به سر مربوط است؛ ‌مضمضه(15) ، استنشاق(16) ، مسواك كردن، كوتاه كردن شارب(17) و باز كردن فرق براي كسي كه موي سرش بلند و انبوه است و آن پنج مورد كه به تن مربوط است؛‌ استنجا(18) ، ختنه، كوتاه كردن ناخن و تراشيدن موي زهار و زير بغل مي‌باشد»(19)
با توجه به نكاتي كه بيان شد تأثيري كه رعايت اين موارد در بهداشت عمومي بدن و سلامت جسم در بر دارد بر هيچ كس پوشيده نمي‌ماند.